Herkomst van de naam Benneveld
“Boneveld”?
Geen mens weet hoe oud de naam van ons mooie dorp is, maar wel valt er het een en ander te zeggen over de betekenis van de naam. Het eerste deel, benne of bone, is afgeleid van beune. Het woord beune is een oud Neder-Saksisch woord dat vlechtwerk betekende. Dit woord heeft verschillende betekenissen gekregen ook binnen het Neder-Saksisch Drents. Beune wordt nu gebruikt als er sprake is van een soort verhoging, b.v. in: – Het zoldertien boven de pompstraot was een beuntien.
– Het kamnet stiet op een beuntien.
– De galerij in de kerk nuum wij de beune.
De betekenis van de naam Benneveld zou dus kunnen zijn “het hoge veld”.
Terug naar het oorspronkelijke gebruik van het het eerste deel van de naam. In combinatie met veld, kunnen we ook even kijken naar de plaatsnaam Bennekom, op de Veluwe. De oorspronkelijke betekenis van het woord “kom” is vlakte. Bennekom was “de vlakte voor/met het vlechtwerk”. Dus een andere betekenis zou dus kunnen zijn: Benneveld, “het veld voor/met het vlechtwerk”.
In de tijden dat de jacht nog een hoofdmiddel van bestaan was, is het woord beune wijd verbreid geraakt. Ook werd het vlechtwerk voor de visvangst beune genoemd, maar dat was alleen zo in zeer visrijke streken. Ik houd het, ook in combinatie met “veld” op jachtterrein met verplaatsbare gevlochten schermen om dichter bij de langstrekkende kuddes te bejagen wild te komen. (zie tekening) We kunnen hierbij zelfs denken aan de jacht op rendieren in de prehistorie, want een naam blijft soms lang bestaan.
Bij de plaatsnaam Benneveld kan men dus denken aan, het veld voor de beunes, het jachtveld.
In de vroegste schriftelijke vermelding in 1276, is er sprake van Boneveld. Alard Ovinge van de Ovinge-arve in Boneveld (Bennevelderstraat 18-20), trad toen op als scheidsrechter in een geschil over weiderechten bij het Schoonebekerdiep tussen het klooster Maria in Campis te Assen en de eigenerfde boeren van Dalen. (Koop Bos)”
De kei van Benneveld
Benneveld heeft een lange en continue bewoningsgeschiedenis. De naam wijst hier reeds op.
Benne- verwijst naar de van takken gevlochten schermen die de rendierjagers in de prehistorie hier gebruikten om zich te verschuilen op het grote -veld, bij de jacht op rendierkuddes; met werpspeer en met pijl en boog.
Benneveld is als landbouwdorp en marke (grondgebied van de stam) ontstaan als vervolg op de jagerskampen-met-vaste-bewoning. De gevonden vuursteendepots bevestigen dit.
In en bij Benneveld zijn drie jagerskampen met deze vaste bewoning gevonden:
1) Op het erf van Bennevelderstraat 12 (GPS 52.77915, 6.74344), van 4000 jaar v. Chr.; depot met prachtige roze kling (vuursteen uit Helgoland) en 3 bijlen. Dit roze mes is heel bijzonder en zal toebehoord hebben aan een belangrijk persoon, waarschijnlijk het stamhoofd.
2) Op één km. N.N.O. hiervan, op de Koeweiden, nu akker, bij de kruising Doolhofweg-Horstdijk (GPS 52.78397, 6.75685), van 5000 jaar v. Chr.; depot met 92 gebruiksvoorwerpen. Ook 11 potscherven van 2000 jaar v. Chr.
3) Westelijk van de Bennevelderes bij de Koematen ligt de derde woonplek (GPS 52.77434, 6.73541); depot met 45 vondsten, verspreid over de gehele periode tussen 2100 – 750 v. Chr..
Vanaf ongeveer 4000 jaar geleden gaan de jagers geleidelijk over op landbouw.
Door op de Brink van Benneveld een grote zwerfkei met tekstbord te plaatsen, kunnen we de hoge en eerbiedwaardige ouderdom van Benneveld gestalte geven.
–
–
De laatste scheper van Benneveld
Hilbert de Wit was de laatste scheper van Benneveld.
–
–
Geluidsfragment dialect Benneveld
Hierbij een link naar een geluidsfragment uit 1966 over het dialect van Benneveld: Dialect Benneveld
–
–
Dorpsfilm uit 1958
